Veel dakbedekkingsmaterialen beloven een lange levensduur. Om die levensduur ook echt te halen is het belangrijk om het dak regelmatig te inspecteren en waar nodig onderhoud te plegen. Waar let je op bij zo'n inspectie, en wat zijn de meest voorkomende problemen op een plat dak?
Vrijwel al deze problemen leiden uiteindelijk tot lekkage. Meestal wordt pas actie ondernomen als de sporen zichtbaar worden in de plafonds, maar op dat moment is er vaak al schade in isolatielagen en dakbeschot. Dat is te voorkomen met tijdige inspecties: minimaal eens per jaar, en in een groene omgeving bij voorkeur in voor- én najaar. Voor de garantie op nieuwe bitumen daken zijn jaarlijkse inspecties zelfs veelal verplicht.
Wat op bijna elk plat dak voorkomt, is vervuiling. Via de lucht komen blad en vuil op het dak terecht, zelfs op hooggelegen daken. Op plekken waar water blijft staan vormt zich modder en ontstaat algengroei, zelfs op daken met prima afschot. Modder en algen tasten op den duur de toplaag van de bitumen aan, waardoor lekkage kan ontstaan.
De oplossing is simpel: haal zo nu en dan een bezem over het dak, het liefst tijdens droog weer, zodat vuilophoping eenvoudig wordt verwijderd.
Een tweede veelvoorkomend probleem is verstopping van de afvoeren, vooral door blad en ander organisch materiaal. Als de afvoer verstopt zit, blijft er water op het dak staan. Het water kan dan hoger komen dan bedoeld en plekken bereiken die niet volledig waterdicht zijn, zoals het muurlood van aansluitend metselwerk.
De oplossing: controleer regelmatig de boldraadroosters en afvoeren en verwijder blad en vuil. Vooral in de herfst, maar let op: ook in het voorjaar laten bomen bloesemresten vallen.
Door zon en kou ontstaat trek in de dakbedekking en de onderliggende constructie. Dat is niet te voorkomen en doet zich voor in elk bitumen dak. De meeste problemen ontstaan bij de dakranden (de kim) en de hoeken: thermische werking trekt de dakbedekking daar los, waardoor de aansluitingen tussen de stroken kunnen gaan lekken.
De oplossing bestaat uit plaatselijk herstel, met controle van de kimfixatie en een zorgvuldige bevestiging van nieuwe stroken over de dakrand.
Afvoeren en doorvoeren voor bijvoorbeeld kabels van installaties zijn gevoelige onderdelen in een plat dak, net als andere doorbrekingen zoals lichtkoepels. De bitumen is hier verlijmd op een ander materiaal, en twee verschillende materialen werken altijd verschillend. Een zorgvuldige bevestiging is belangrijk, en deze punten verdienen extra aandacht bij elke inspectie.
Op den duur ontstaan er haarscheurtjes in de toplaag van bitumen dakbedekking, vaak gevolgd door craquelé. Dit zijn tekenen van ouderdom: de toplaag raakt los van de inlage. De oplossing is het compleet vervangen van de dakbedekking; plaatselijke reparatie heeft weinig zin omdat het hele dak dezelfde leeftijd heeft.
Let bij een inspectie ook op blaasvorming. Blazen worden veroorzaakt door ingesloten vocht of vochtige lucht, vooral bij aanbrengen in regenachtig weer. Door temperatuurwisselingen worden ze steeds groter, waardoor kwetsbare plekken ontstaan. De oplossing: de blazen insnijden en plaatselijk repareren.
Aan het einde van de levensduur kan een bitumen dak soms worden overlaagd. Om te beoordelen of dat kan, is vakkennis nodig: de dakdekker wordt dan verantwoordelijk voor de hele constructie, inclusief de bestaande lagen. Is de toplaag aangetast door modder of algen, dan hecht een nieuwe toplaag niet meer. In dat geval kan er een compleet nieuw systeem van onder- én toplaag overheen, waarbij de oude dakbedekking blijft liggen.
Leksporen op het plafond zijn niet altijd een teken van lekkage. Soms zit het probleem in het ontbreken van een goede dampdichte laag aan de onderzijde. De juiste dakopbouw is van boven naar onder: dakbedekking, isolatie, dampdichte folie, dakbeschot. Ontbreekt of lekt de dampdichte laag, dan condenseert warme, vochtige lucht tegen de onderkant van de dakbedekking. Bij grote hoeveelheden tekent zich dat af als lekkage. Daarom controleren wij bij schade, overlagen of vernieuwing altijd eerst de opbouw van het dak.